Europejska Rada ds. Innowacji (EIC) wybrała 30 projektów do dofinansowania w ramach konkursu EIC Pathfinder Challenges 2025. Wybrane inicjatywy obejmują nowatorskie badania prowadzące do przełomowych odkryć w czterech określonych obszarach tematycznych (wyzwaniach). Wśród beneficjentów znalazło się sześć podmiotów z Polski, w tym Politechnika Wrocławska pełniąca rolę koordynatora projektu.
Czym jest EIC Pathfinder Challenges?
EIC Pathfinder Challenges to wyjątkowa formuła konkursowa, w której EIC Programme Managers definiują konkretne wyzwania (Challenges) i na ich podstawie wybierają portfele projektów realizujących wspólny cel badawczy. Projekty wchodzące w skład jednego portfela są zaprojektowane w sposób komplementarny, reprezentują różne podejścia badawcze lub konkurencyjne koncepcje, a ich skoordynowana realizacja ma prowadzić do maksymalizacji wpływu i potencjału przełomowych innowacji. Programme Managers aktywnie uczestniczą w budowie i zarządzaniu portfelami projektów na etapie ich realizacji.
W edycji EIC Pathfinder Challenges 2025 zdefiniowano cztery wyzwania – w każdym z nich wśród zwycięzców znalazły się konsorcja z udziałem polskich podmiotów.
Polscy uczestnicy w poszczególnych wyzwaniach:
1) Biotechnologia dla upraw odpornych na zmiany klimatu i bioprodukcja oparta na roślinach
W portfolio tego wyzwania znalazły się dwa projekty z polskim udziałem:
- Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin PIB, uczestniczący w projekcie EVOLVE – Translating Extracellular Vesicle Communication into AI-Guided Breeding and Smart Biofertilization, koordynowanym przez Uniwersytet w Aarhus. Projekt dotyczy opracowania przełomowej biotechnologii wykorzystującej sygnalizację ryzosferową za pośrednictwem pęcherzyków zewnątrzkomórkowych (EV), aby zwiększyć odporność pszenicy na suszę i niedobór azotu. Łącząc analizy multiomiczne wspierane przez AI z nowoczesną hodowlą i innowacyjnymi biofertylizatorami, projekt dąży do uzyskania wysokiej jakości zbóż, odpornych na zmiany klimatu oraz ograniczenia strat azotu i emisji gazów cieplarnianych w europejskim rolnictwie.
- DANKO Hodowla Roślin Sp. z o.o., realizujący projekt ENRICH – Exploiting genome editing and natural variation to develop climate-resilient and nutrient-rich crops, strengthening sustainability, productivity, and food security across European agriculture, koordynowany przez bułgarski instytut Center of Plant Systems Biology and Biotechnology.Projekt koncentruje się na wzmocnieniu odporności klimatycznej oraz poprawie wartości odżywczej kluczowych upraw, takich jak pszenica, pomidor i groch. Łącząc odkrywanie naturalnych alleli i precyzyjną hodowlę z innowacyjną technologią elektroporacji pyłku, umożliwi szybsze i bardziej elastyczne tworzenie ulepszonych linii roślin.
2) Agenci bazujący na generatywnej sztucznej inteligencji w diagnostyce medycznej i leczeniu raka
W realizację projektu LUMINA – LUng Modeling and INtelligence for Advanced Care: A Digital Twin Approach to Lung Cancer Diagnosis and Treatment w ramach tego wyzwania zaangażowani są:
- prof. dr hab. inż. Paweł Pławiak, dr inż. Wojciech Książek oraz mgr inż. Michał Gandor z Politechniki Krakowskiej, oraz
- dr hab. Magdalena Knetka-Wróblewska z Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie PIB.
Projekt LUMINA wprowadza przełomową metodologię opartą na Physics-Informed Attention Network dla precyzyjnej onkologii płucnej: interaktywny cyfrowy bliźniak BRONCHI DT do wczesnej diagnostyki, stratyfikacji ryzyka i personalizowanego leczenia. Platforma zaprojektowana będzie jako otwarta i adaptowalna do nowotworów jelita grubego, prostaty i żołądka. Projekt koordynowany jest przez duński Uniwersytet w Aalborgu.
3) W kierunku autonomicznych kolektywów robotów w dynamicznych środowiskach budowlanych
W tym wyzwaniu uczestniczyć będzie: SYSTEM3E S.A., realizując projekt ROBOTOMY – ROBOtic stereoTOMY, koordynowany przez Politechnikę w Bari. Celem projektu jest opracowanie modułowego systemu konstrukcyjnego opartego na prefabrykowanych elementach z perlitu i kompozytów kamiennych drukowanych w 3D. Wykorzystując współpracę wielu robotów sterowanych oprogramowaniem opartym na AI, projekt automatyzuje montaż złożonych architektonicznie struktur sklepiennych, zwiększając precyzję, bezpieczeństwo i efektywność przy jednoczesnym ograniczeniu odpadów.
4) Urządzenia przekształcające odpady w produkty o wartości dodanej – produkcja odnawialnych paliw, chemikaliów i materiałów w obiegu zamkniętym
Jest to wyzwanie, w którym koordynatorem została Politechnika Wrocławska z projektem BrinE-loop – Innovative Process Loops and Materials for Electrified Brine Valorization pod kierownictwem dr hab. inż. Sławomira Porady. Zapraszamy do zapoznania się z opisem projektu zamieszczonym w specjalnym wpisie KPK.
Wybrane projekty otrzymają nie tylko dofinansowanie na realizację badań, lecz także dostęp do spersonalizowanego coachingu oraz doradztwa biznesowego w ramach EIC Business Acceleration Services.
Gratulujemy wszystkim zwycięskim zespołom!
EIC Pathfinder Challenges 2026
Zespoły zainteresowane udziałem w kolejnej edycji konkursu zachęcamy do zapoznania się z Wyzwaniami EIC Pathfinder Challenges 2026, a także z ofertą współpracy od potencjalnych konsorcjantów.
