W trakcie debaty poświęconej roli agroinnowacji w budowaniu odporności i konkurencyjności polskiego rolnictwa głos zabrała Bożena Lublińska-Kasprzak, zastępca dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Podkreśliła, że innowacyjność w sektorze rolno-spożywczym nie stanowi dziś wyboru, lecz konieczność determinującą jego rozwój. Zwróciła również uwagę, że NCBR realizuje liczne programy wspierające modernizację rolnictwa i wzmacniające jego potencjał technologiczny.
Dr Tadeusz Białek, otwierając Forum Finansowania Agrobiznesu 2026, które odbyło się w Warszawie w dniach 4–5 marca 2026 r., zwrócił uwagę, że w Polsce funkcjonuje niemal 1,3 mln gospodarstw rolnych oraz około 70 tys. firm agrobiznesowych. Podkreślił również, że na konkurencyjność krajowego rolnictwa wpływają globalne procesy na rynkach produktów rolnych, zmiany w handlu międzynarodowym oraz kierunki integracji europejskiej. Forum zgromadziło kluczowych przedstawicieli administracji publicznej, instytucji finansowych, organizacji branżowych oraz ekspertów związanych z sektorem rolno-spożywczym.
Innowacyjność jako konieczność w rolnictwie
W trakcie debaty, która odbyła się pierwszego dnia Forum, poświęconej roli agroinnowacji w budowaniu odporności i konkurencyjności polskiego rolnictwa, dyrektor Bożena Lublińska-Kasprzak podkreślała, że NCBR finansuje projekty B+R od najniższych poziomów gotowości technologicznej aż po prace przedwdrożeniowe. Beneficjentami środków są wykonawcy prac badawczych i rozwojowych – to oni tworzą rozwiązania, z których później korzystają rolnicy i przetwórcy. Obszary, które cieszą się największym zainteresowaniem to: rolnictwo cyfrowe, biotechnologie, nowe technologie i maszyny dla produkcji roślinnej i zwierzęcej. Jak zaznaczyła, około 25% rolników to innowatorzy, natomiast 50% ma wciąż pewne wątpliwości wobec wdrażania nowych rozwiązań, dlatego tak istotne jest upowszechnianie wiedzy i wsparcie wdrażania nowoczesnych technologii.
Dyrektor Bożena Lublińska-Kasprzak podkreśliła, że innowacje powinny wzmacniać konkurencyjność nie tylko pojedynczego gospodarstwa czy przedsiębiorstwa, lecz także całej gospodarki. Wdrażanie nowoczesnych rozwiązań pozwala rolnikom odpowiadać na presję konkurencyjną, zwiększać efektywność oraz poszukiwać oszczędności, również poprzez innowacje organizacyjne, usprawniające codzienną pracę gospodarstw.
– Obserwujemy widoczne złagodzenie podejścia Komisji Europejskiej w obszarze deregulacji, co może ułatwić realizację projektów badawczo-rozwojowych w sektorze agro – Bożena Lublińska-Kasprzak, z-ca dyrektora NCBR.
Wśród najnowszych inicjatyw NCBR dla sektora rolno-spożywczego możemy wyróżnić program STEP, uruchomiony w ubiegłym roku, a koncentrujący się na technologiach cyfrowych, technologiach zasobooszczędnych i biotechnologii (w tym bezpieczeństwie lekowym), czy program strategiczny Agrostrateg z budżetem 500 mln zł, skierowany na rozwój nowych rozwiązań wspierających szeroko pojęty sektor agro. Uruchomienie pierwszego konkursu Agrostrateg planowane jest na wiosnę bieżącego roku. – Warto inwestować w polskie technologie, ponieważ stanowią one fundament długoterminowej konkurencyjności – podsumowała dyrektor Bożena Lubińska-Kasprzak.
Udział ekspertów KPK NCBR
W drugim dniu wydarzenia ekspertka KPK/NCBR, Bożena Podlaska, przedstawiła w ramach sesji „Wsparcie innowacyjno-technologiczne dla agrobiznesu” prezentację poświęconą finansowaniu projektów związanych z innowacjami w rolnictwie w programie Horyzont Europa. Przybliżyła aktualny krajobraz finansowania badań i innowacji w Europie, zwracając szczególną uwagę na ofertę programu skierowaną do przedsiębiorstw. W kolejnej części omówiła specyfikę konkursów realizowanych w klastrach, misjach i partnerstwach filaru II Horyzontu Europa, podkreślając, że pojedynczy projekt może otrzymać od 2 do 12 mln euro dofinansowania. Szczegółowo zaprezentowała również zakres tematyczny klastra 6, obejmujący m.in. biogospodarkę oraz biotechnologie w łańcuchach żywności, pasz, biomateriałów i środowiska (One Health, AMR, bezpieczeństwo żywności).
Ekspertka przedstawiła także rodzaje konkursów i dostępne formy finansowania w programie, jak również kryteria oceny wniosków projektowych. Uczestnicy mogli zapoznać się z przykładami projektów realizowanych z udziałem przemysłu. Istotnym elementem wystąpienia była prezentacja wstępnych założeń Komisji Europejskiej dotyczących kolejnego, 10. Programu Ramowego.
W trakcie wydarzenia na stoisku informacyjnym ekspertki KPK NCBR prowadziły konsultacje na temat oferty programów europejskich, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości finansowania innowacji w ramach Horyzontu Europa.
